خستگی مزمن در سالهای اخیر به یکی از مشکلات رایج زندگی مدرن تبدیل شده است؛ چرا که بسیاری از افراد با حجم کاری بیشتر و فرصت استراحت کمتر روبهرو هستند. اگرچه معمولاً خستگی را نتیجه استرس یا کمبود خواب میدانند، اما پژوهشگران معتقدند تغذیه نامناسب نیز میتواند نقش مهمی در این مسئله داشته باشد.
گروهی از محققان به سرپرستی Hiroaki Kanouchi از دانشکده تحصیلات تکمیلی زندگی انسانی و بومشناسیِ Osaka Metropolitan University بررسی کردند که آیا کمبود برخی ویتامینها میتواند با میزان خستگی و انگیزه افراد ارتباط داشته باشد یا خیر. تمرکز این پژوهش بر فولات (ویتامین(B9 و ویتامین B12 بود؛ دو ماده مغذی که به تنظیم سطح هموسیستئین (Hcy) در خون کمک میکنند. زمانی که بدن با کمبود این ویتامینها مواجه شود، سطح هموسیستئین معمولاً افزایش مییابد.
در این مطالعه حدود ۶۰۰ فرد سالم ژاپنی شرکت کردند. پژوهشگران میزان هموسیستئین، فولات و ویتامین B12 خون آنها را اندازهگیری کردند و سپس با استفاده از پرسشنامه مقیاس خستگی چالدر میزان خستگی و انگیزه شرکتکنندگان را ارزیابی کردند.
نتایج نشان داد افرادی که سطح هموسیستئین بالاتری داشتند، معمولاً از سطح پایینتری از فولات و ویتامین B12 برخوردار بودند؛ این موضوع در هر دو جنس مشاهده شد. سپس پژوهشگران بهطور جداگانه بررسی کردند که سطح هموسیستئین چه ارتباطی با خستگی در مردان و زنان دارد. در این تحلیل، عواملی مانند سن، مدت خواب، حجم کار و عادات غذایی نیز در نظر گرفته شد تا نتایج دقیقتر باشند.
بر اساس یافتهها:
- مردانی که سطح هموسیستئین بالاتری داشتند، بیشتر از خستگی جسمی شکایت میکردند.
- در زنان، افزایش سطح هموسیستئین با کاهش انگیزه ارتباط داشت.
کمبود ویتامینها ممکن است بر سطح انرژی تأثیر بگذارد، پروفسور کاناوچی در این باره گفت:”این ارتباط احتمالی میان ویتامین B12، فولات و خستگی در افراد سالم، ممکن است نخستین گزارش از این نوع باشد.”
او همچنین افزود: “سطح بالای هموسیستئین خون تاکنون بیشتر به دلیل ارتباطش با بیماریهای قلبی-عروقی، زوال عقل و شکستگی استخوان مورد توجه بوده است. اما یافتههای ما نشان میدهد که در آینده باید به نقش آن در خستگی و انگیزه نیز توجه شود. برای جلوگیری از افزایش سطح هموسیستئین، لازم است از کمبود ویتامین B12 و فولات پیشگیری شود و داشتن یک رژیم غذایی متعادل و سالم در زندگی روزمره اهمیت زیادی دارد.”
این پژوهش نشان میدهد که کمبود ویتامینهای B12 و B9 ممکن است با خستگی بیشتر و کاهش انگیزه در افراد سالم ارتباط داشته باشد. هرچند این مطالعه ثابت نمیکند که کمبود این ویتامینها مستقیماً باعث خستگی میشود، اما اهمیت تغذیه مناسب و دریافت کافی این مواد مغذی را برای حفظ انرژی، شادابی و انگیزه روزانه برجسته میکند. این یافته ها در مجله Nutrients منتشر شد.
:Refrence
Hiroaki Kanouchi, Ayaka Yamamoto, Akiko Kuwabara, Shigeo Takenaka, Eiji Nishikubo, Yukihiro Nomura, Takehiro Naruto, Kyosuke Watanabe, Kei Mizuno, Yasuyoshi Watanabe. Associations of Plasma Homocysteine Reflecting Vitamin B12 and Folate Status with Fatigue-Related Outcomes in Healthy Adults. Nutrients, 2026; 18 (6): 941 DOI: 10.3390/nu18060941
